„Zidentyfikowaliśmy 29 osób oskarżonych, podejrzanych o wykorzystanie seksualne osób nieletnich w diecezji sosnowieckiej bądź związanych z diecezją sosnowiecką. Z 29 osób mamy 23 duchownych. Osoby świeckie to były osoby, które pełniły takie funkcje jak animator wspólnoty dla dziewcząt i chłopców w wieku szkolnym. To był też organista oraz katecheta i członek seminarium. Mamy też zakonnika (…). Skrzywdzonych zostało co najmniej 50 osób” – poinformował Tomasz Krzyżak, przewodniczący komisji, która przygotowała raport w sprawie wykorzystywania seksualnego osób małoletnich przez osoby reprezentujące instytucje kościelne w diecezji sosnowieckiej. Do dantejskich scen związanych z aktami pedofilii i molestowania dzieci przez księży, a także innymi skandalami, miało tam dochodzić przez lata.

 

29 sprawców wykorzystania dzieci. Co najmniej 50 osób skrzywdzonych

W południe w siedzibie Wyższej Szkoły Biznesu w Dąbrowie Górniczej rozpoczęła się konferencja tzw. Komisji Wyjaśnienie i Naprawa Spraw Wrażliwych Diecezji Sosnowieckiej. Jej przewodniczącym jest prawnik-kanonista, dziennikarz i publicysta „Rzeczpospolitej” Tomasz Krzyżak. Skład komisji tworzy sześć osób. To specjaliści m.in. z zakresu prawa kanonicznego, teologii, psychologii i psychoterapii, historii Kościoła, badania archiwów czy komunikacji społecznej. Komisja została powołana przez bp. Artura Ważnego, który jest biskupem tej diecezji od 2024 roku. Prezentowana jest właśnie pierwsza część raportu dotyczącego m.in. pedofilii, innych przestępstw seksualnych, tajemniczych zgonów i oszustw finansowych, do których dochodziło na terenie diecezji sosnowieckiej.

Mamy świadomość tego, że nie wszystkie osoby skrzywdzone się ujawniły. Nie wszystkie sprawy udało się prześwietlić. Stąd jest to otwarcie dyskusji i zaproszenie wszystkich osób mających jakąkolwiek wiedzę, która mogłaby zainteresować komisję. W raporcie skupiamy się na osobach skrzywdzonych (…). Mniej interesują nas kwestie sprawców. Oczywiście badamy te ich sprawy pod kątem tego, jak były procedowane pod kątem prawa kanonicznego czy państwowego. Prezentujemy stan naszej wiedzy na koniec stycznia 2026 roku, mimo że spotykamy się dzisiaj, 12 lutego. Część szczegółowa jest zanonimizowana z szacunku do osób skrzywdzonych (…). Zidentyfikowaliśmy 29 osób oskarżonych, podejrzanych o wykorzystanie seksualne osób nieletnich w diecezji sosnowieckiej bądź związanych z diecezją sosnowiecką. W tej grupie znajdują się także osoby świeckie. Z 29 osób mamy 23 duchownych – rozpoczął przewodniczący komisji.

  • siedem przypadków dotyczy przestępstw stwierdzonych i sprawców ukaranych,
  • czterech domniemanych sprawców nie żyje,
  • w przypadku trzech osób trwają procesy w sądach państwowych,
  • dziesięć przypadków jest w trakcie badania – osiem z nich komisja zgłosiła do prokuratury, a pięć zostanie rozpatrzonych „na gruncie diecezji sosnowieckiej i kanonicznych dochodzeń wstępnych”
  • niepotwierdzonych jest jeszcze pięć przypadków.

Prawie wszystkie skrzywdzone dzieci miały mniej niż 15 lat, większość to dziewczynki

Pokrzywdzonych jest co najmniej 50 osób, z czego 66 proc. to dziewczynki. Prawie wszyscy, bo 96 proc. skrzywdzony, to dzieci poniżej 15. roku życia. 4 proc. ofiar miała między pomiędzy 15. a 18. rokiem życia.

Zajmujemy się ludzką krzywdą. Ta krzywda jest powiązana z przestępstwem. To przestępstwo jest wykorzystaniem seksualnym osób małoletnich. Nie zajmujemy się sprawcami pod kątem ich typologii, bo nie mamy wystarczających danych. O tej grupie osób mówimy w raporcie ogólnie jako o duchownych. Komisja miała dostęp do wszystkich dokumentów, z jakimi chciała się zapoznać. Cały zasób bieżący i archiwalny został nam udostępniony, przede wszystkim teczki księży, korespondencja, akta policji, prokuratury czy sądów – mówił członek komisji.

Przewodniczący zaznaczył, że „komisja nie jest od tego, żeby wydawać wyrok”.

Sodoma i Gomora. Co działo się w diecezji sosnowieckiej przez lata?

W ostatnich latach na terenie diecezji dochodziło do wydarzeń o charakterze kryminalnym i obyczajowym, o których wielokrotnie informowaliśmy. To tylko niektóre z nich:

Komisja apeluje o kontakt osoby skrzywdzone

Komisja prosi wszystkie osoby posiadające jakąkolwiek wiedzę na temat spraw, które są przedmiotem jej prac o kontakt: tel. 571 805 53 (czynny w dni robocze w godz. 9:00-17:00), e-mail: SOSnowieckomisja@proton.me; adres do korespondencji: ul. Wspólna 61 lok. 103, 00-687 Warszawa z dopiskiem „Komisja Wyjaśnienie i Naprawa”.

Co dalej?

O godz. 15 w Sekretariacie Konferencji Episkopatu Polski w Warszawie odbędzie się druga konferencja, z udziałem biskupa Ważnego, na której hierarcha odniesie się do ustaleń Komisji i poinformuje o dalszych działaniach, które zostaną podjęte w diecezji.